Türkiye · TR
Üretici müşteriye B2B pilot: ölçülecek işi baştan kararlaştırın
Bursa’daki bir üretim araştırması ile proje ve hizmet belgeleri, hedefi ölçümden ayırmayı öğretiyor. Küçük bir hizmet pilotunda başlangıç durumunu, sonucu ve kabulü nasıl netleştirebilirsiniz?
Güncellenme tarihi
Arif Furkan Mendi · SensorsGörsel kaynağı · CC BY 4.0. Özgün tam şekil, tablo veya yazar paragrafının gerçek ekran görüntüsü; yalnızca içeriği koruyan kırpma yapıldı. https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/
Pilot, müşterinin bir kararına bilgi sağlamalı
Üretici müşteriye küçük bir pilot teklif etmek, bütün dönüşüm programını tek seferde anlatmaktan daha anlaşılır olabilir. Ancak küçük kapsam tek başına iyi bir değerlendirme tasarımı değildir. Hangi işin değişeceği, başlangıçta ne bilindiği ve sonuçta hangi sorunun cevaplanacağı açık olmalı. Aksi hâlde pilot sonunda iki taraf farklı başarı tanımlarıyla karşılaşabilir.
Örneğin hizmetiniz üreticinin ürün bilgilerini satış ekibine hazırlamaksa, hedef yalnızca bir dosya oluşturmak olmayabilir. Satış çalışanının belirli alanları bulabilmesi ve eksik bilgiyi doğru kişiye yöneltebilmesi konuşulabilir. Bu varsayımsal bir örnektir; gerçekleştirdiğimiz proje veya ölçtüğümüz satış etkisi değildir. Kabulün nasıl anlaşılacağını hizmetin gerçek kapsamına bağlamak için kullanıyoruz.
Bu yazı, Bursa’daki bir otomotiv hattını inceleyen akademik araştırma ile Türkiye’deki resmî proje ve hizmet belgelerinden hareket ediyor. Araştırmanın teknoloji uygulamasını satın almanızı önermiyoruz. İncelediğimiz konu, bir iddianın hangi ölçümle değerlendirilebileceği ve bu düşünme biçiminin B2B hizmet teklifine nasıl aktarılabileceği.
Pilot sonunda verilecek karar da baştan konuşulmalı. Sonraki aşamayı değerlendirmek, kapsamı değiştirmek veya çalışmayı burada tamamlamak farklı sonuçlardır. Her pilotun büyük satışla bitmesi gerekmez. Müşterinin daha iyi tanımlanmış bir karar vermesine yardımcı olan, sınırı ve teslimi anlaşılmış çalışma da başlı başına değerlendirilebilir bir hizmettir.
Müşterinin kullandığı kelimeyi de açın. Daha düzenli bilgi istediğinde eksik alanlardan mı, dosyaların farklı yerlerde bulunmasından mı, yoksa onaylanmış sürümün tanınmamasından mı söz ediyor? Bu ihtiyaçlar aynı teslimle çözülemeyebilir. Görüşmede bir örneği birlikte incelemek, soyut beklentiyi gözlenebilir bir işe dönüştürebilir. Örneği müşteri seçmeli ve incelemenin hangi karara yardımcı olacağı anlaşılmalıdır; satıcının kolay gösterebildiği işi seçmesi tek başına yeterli değildir.
Bursa vakasında ne incelendi, ne açıklandı?
Arif Furkan Mendi’nin Sensors’ta 14 Eylül 2022’de yayımlanan çalışması, Bursa’da adı açıklanmayan bir otomotiv fabrikasının üretim hattını ele alıyor. Araştırmacı veri akışı ve teknolojik altyapı gibi özellikleri seçim bağlamı olarak açıklıyor. Fabrikayı isimlendirmiyor; biz de konumundan veya ekipman adlarından şirket kimliği çıkarmıyoruz.
Çalışmada önceden belirlenmiş senaryolar, ölçüm araçları, veri aktarımı ve sonuçların gösterimi anlatılıyor. Bunlar bir uygulamanın hangi iş için hazırlandığını anlamaya yarıyor. Makaledeki teknik çalışma aralıklarını başka tesise taşımıyoruz ve kurulum veya üretim güvenliği talimatı vermiyoruz. Farklı tesisin koşulları, yetkin uzmanlar tarafından kendi bağlamında değerlendirilmelidir.
Yöntem bölümünde müdahalenin insan kararına bırakıldığı belirtiliyor. Dolayısıyla vaka, sistemin verdiği uyarıları işletmenin tamamen otonom biçimde uyguladığı bir kontrol düzeni olarak okunmamalı. Bir satış pilotunda da aynı ayrım önemlidir: bilgi sunmak, öneri üretmek ve operasyonu değiştirmek farklı yetki ve teslim kapsamlarıdır.
Beş görsel, çalışmanın özgün tablosu, yöntem şekli ve üç tam yazar paragrafının gerçek ekran görüntüleridir. Yazar ve kaynak belirtilmiş, CC BY 4.0 lisansına bağlantı verilmiştir. İçerik değiştirilmeden kırpılmıştır. Görseller, araştırmanın sınırlarını açıklamak için yer alıyor; playzii’nin üretim kontrolü veya teknik ölçüm hizmeti sunduğu iddiasını taşımıyor.
Bunun teklif hazırlayan ekibe katkısı, kullanıcının ne yapacağını somutlaştırmaktır. Üretilen bilgi hangi rolün önüne geliyor, kişi onu nasıl değerlendiriyor ve ardından ne yapabiliyor? Bir ekran veya raporun bulunması bu soruların cevabını tek başına vermez. Pilot teslimi, bilgiyi kullanacak kişinin göreviyle birlikte tarif edilmelidir.
Arif Furkan Mendi · SensorsGörsel kaynağı · CC BY 4.0. Özgün tam şekil, tablo veya yazar paragrafının gerçek ekran görüntüsü; yalnızca içeriği koruyan kırpma yapıldı. https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/
Arif Furkan Mendi · SensorsGörsel kaynağı · CC BY 4.0. Özgün tam şekil, tablo veya yazar paragrafının gerçek ekran görüntüsü; yalnızca içeriği koruyan kırpma yapıldı. https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/
Başlangıç karşılaştırmasında dönemi koruyun
Makalede duruş için iki altı aylık dönem karşılaştırılıyor: Eylül 2020–Şubat 2021 ve Temmuz–Aralık 2021. Tablo 4 toplamları 1133 ve 141 dakika olarak veriyor. Kendi grafiğimiz bu iki ham toplamı, takvim aralıklarını etiketleyerek gösteriyor. Bunlar aynı ayların eşleştirildiği iki dönem değildir.
Yazarın bildirdiği öncesi ve sonrası değerlerini görmek yararlıdır; fakat bu tasarım tek başına bütün farkın yalnızca uygulamadan kaynaklandığını göstermez. Karşılaştırılan iş yükü, ürün karışımı ve çalışma koşulları gibi unsurlar ayrıca önem taşıyabilir. Bu, çalışmanın sayısını değiştiren bir hesap değil, gözlemsel karşılaştırmayı ticari vaade aktarırken yaptığımız yöntemsel sınırlamadır.
Aynı makalede çalışma süresi için farklı bir tablo ve farklı bir oran bulunuyor. Duruş dakikası, çalışma süresi ve gelir birbirinin yerine kullanılamaz. Bu nedenle grafiğe bu sonuçları eklemiyor, bir duruş oranını satış artışı veya maliyet tasarrufu diye sunmuyoruz. Tek bir görselin hangi soruya cevap verdiği açık kalıyor.
Sizin pilotunuzda da başlangıç kaydını sonuç görüldükten sonra seçmeyin. Hangi örneklerin kapsama girdiğini, ölçümün hangi anda başlayıp biteceğini ve eksik kayıtlarla nasıl ilgilenileceğini önceden kararlaştırın. Bunlar önerdiğimiz çalışma düzenidir; her hizmet için aynı ölçüm türünü zorunlu kılmaz. Önemli olan, iki tarafın aynı işi değerlendirmesidir.
Sonuç beklenenden farklı çıktığında da ilk tanımı koruyun. Yeni bir gösterge anlamlı görünüyorsa onu ayrıca inceleyebilirsiniz; ama başlangıçta sorulan sorunun yerine sessizce koymayın. Müşteri, pilotun neyi cevapladığını ve hangi yeni soruyu ortaya çıkardığını görebilmelidir. Bu ayrım, bir sonraki kapsamın neden gerekli olduğunu açıklamayı kolaylaştırır.
Karşılaştırmanın kapsamını korumak için değişiklik günlüğü de tutabilirsiniz. Örneklerin sayısı, çalışmaya katılan rol veya teslimde istenen alanlar değiştiğinde tarihini ve nedenini yazın. Böylece sonuç değerlendirilirken başlangıçtaki durumun aynen sürdüğü varsayılmaz. Bu kayıt, değişimin kötü olduğu anlamına gelmez; müşterinin gerçek ihtiyacı öğrenildikçe kapsam gelişebilir. Önemli olan, yeni bilgiyi görünür kılmak ve eski hedefin gerçekleştiğini kendiliğinden ilan etmemektir.
Arif Furkan Mendi · SensorsGörsel kaynağı · CC BY 4.0. Özgün tam şekil, tablo veya yazar paragrafının gerçek ekran görüntüsü; yalnızca içeriği koruyan kırpma yapıldı. https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/
Hedef ile elde edilen sonucu ayrı yazın
TÜBİTAK’ın Ocak 2022 tarihli proje öneri hazırlama kılavuzunda, somut ve ölçülebilir hedeflerin nasıl tanımlanacağı ele alınıyor. Daha hızlı gibi genel ifadelerin yerine ölçülebilir özelliklerin açıklanması isteniyor. Bu belgeyi bir yazım ve değerlendirme yaklaşımı örneği olarak kullanıyoruz; güncel çağrı koşullarını veya destek uygunluğunu belirleyen bir rehber olarak sunmuyoruz.
AGY351 sonuç raporu formunda ise tamamlanan durumun öngörülen hedeflerle karşılaştırılması, teknik başarı ile ticari başarının ayrı ele alınması görülüyor. B2B hizmet için çıkardığımız ders, teslimin kabul edilmesiyle pazar sonucunun aynı şey olmadığıdır. Teknik bir hedef gerçekleşebilir; bu, müşterinin sonraki satışının da gerçekleştiğini kanıtlamaz.
TÜBİTAK’ın 1507 program sayfası değerlendirmeyi içerik, plan ve altyapı uygunluğu, çıktıların yarara dönüşebilmesi gibi boyutlarda açıklıyor. Bunları kendi teklifimizin resmî olarak bu programa uygun olduğu iddiasına çevirmiyoruz. Yalnızca hedef, yapabilme koşulu ve sonucun kullanımını ayrı konuşmanın örneği olarak okuyoruz.
Bir hizmet pilotunda başlangıç hedefini, gözlenen sonucu ve yorumunuzu ayrı cümlelere yazabilirsiniz. Örneğin belirli alanları içeren teslimin hazırlanması hedeflenmiş, müşteri örneği incelemiş ve bazı alanlarda ek açıklama istemiş olabilir. Bu varsayımsal durumda sonuç, satışın arttığı değildir; teslimin hangi koşullarda kullanılabildiğine ilişkin bilgi elde edilmiştir.
Hedefi karşılamayan sonuç da takip edilebilir olmalı. Ölçüm yapılamadıysa nedenini, örnek değiştiyse yeni sınırı yazın. Böylece pilotun ardından hazırlanacak teklif, başarının varsayıldığı bir sunumdan değil, müşterinin gördüğü durumdan hareket eder. Bir sonraki işin gerekliliği de bu bilgi üzerinden tartışılabilir.
Ölçüm hizmetinin kapsamını da doğrulayın
TÜBİTAK UME’nin hizmet süreci sayfası, talebin teknik altyapı ve hizmet portföyü kapsamında değerlendirilmesini, uygun talep için teklif hazırlanmasını ve sonuç belgelerinin teslimini anlatıyor. Burada ilgilendiğimiz nokta, talep ile kabul edilmiş hizmet kapsamının aynı aşama olmaması. Sayfa, bizim herhangi bir ölçümü yapabileceğimizi veya bir müşterinin talebinin kabul edileceğini göstermiyor.
TSE’nin 2023 revizyonlu kalibrasyon hizmet şartları belgesinde kalibrasyon hizmeti ile ayar, bakım ve onarımın kapsamı ayrılıyor. Bunu teknik işlemlerin eş anlamlı kullanılmaması için örnek veriyoruz. Belirli cihaz için işlem seçmiyor, sözleşme yorumu yapmıyor veya herhangi bir başvuru gerçekleştirmiyoruz.
Üreticiyle görüşürken sizin işinizin bilgi düzenlemek mi, ölçüm planlamak mı, ölçümü yapmak mı olduğunu açıkça yazın. Bu roller farklı uzmanlık gerektirebilir. Bir rapordaki değeri yeniden düzenlemek, cihazın veya yöntemin doğruluğunu onaylamak değildir. Aynı şekilde bir pilotun belgesini hazırlamak, üretimde operasyonel değişiklik yapma yetkisini kendiliğinden vermez.
Akademik vakada da ölçüm araçlarının seçimi ve koşullara uygun yerleştirilmesi bir zorluk olarak anlatılıyor. Bu gözlemden çıkardığımız ticari soru, müşterinin güvenebileceği başlangıç bilgisinin nasıl oluştuğudur. İlgili teknik değerlendirmeyi yapabilecek rolü belirlemek, hizmetin gerçekte üstlenmediği bir doğrulamayı teklif metnine eklemekten daha açık bir kapsam sağlar.
Ölçüm belgesini kimin yorumlayacağı da görüşülmeli. Sizin tesliminiz kaynakları ve gözlemleri düzenleyen bir dosyaysa, teknik kabulü yapan kişinin değerlendirmesi ayrı kalabilir. Görevler birbirini tamamlayabilir; aynı kişinin her aşamayı gerçekleştirdiği varsayımına gerek yoktur. Kabul sorumluluğunu doğru adlandırmak, pilot sonunda beklenen incelemeyi mümkün kılar.
Arif Furkan Mendi · SensorsGörsel kaynağı · CC BY 4.0. Özgün tam şekil, tablo veya yazar paragrafının gerçek ekran görüntüsü; yalnızca içeriği koruyan kırpma yapıldı. https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/
Pilotun sonunda hangi belgeyle karar verilecek?
Başlangıç görüşmesinde küçük bir değerlendirme dosyasının yapısını birlikte belirleyin. Kapsama giren iş, kullanılan örnek, kaynak, yöntem, gözlem, sınırlama ve sonraki karar bu dosyada yer alabilir. Bu bir resmî form veya evrensel kontrol listesi değildir; müşterinin ihtiyacına göre sadeleştirilebilecek önerimizdir. Amaç, sonucu değerlendirecek kişinin gerekli bağlamı bulmasıdır.
Müşteri yalnızca bir örneği inceleyebildiyse, bütün şirketin sürecinin doğrulandığını yazmayın. Bir kategori için hazırlanan kayıt, farklı ürünlerin veya başka fabrikanın koşullarını temsil etmeyebilir. Genişleme gerekiyorsa hangi ek örneğe ve bilgiye ihtiyaç olduğunu ayrı belirleyin. Küçük pilotun sınırı açık kaldığında sonraki aşamanın kapsamı da daha anlaşılır olur.
Sonuç toplantısında beklentiyle gözlemi yan yana koyun. Karşılanmayan hedefi veya henüz incelenmeyen bölümü de gösterin. İyi giden tek bir göstergenin diğer koşulları gölgelemesine izin vermeyin. Örneğin daha kolay bulunan bir kayıt, kaynak verinin doğru olduğunu ayrıca kanıtlamaz. Hangi sonucun hangi iddiaya dayanak olduğu anlaşılmalıdır.
Şirket ve kişi kaydına, pilotun konusu ile üzerinde anlaşılan sonraki adımı ekleyin. Yeni bir hizmet talebi varsa bunu müşterinin ifade ettiği iş olarak yazın. Yalnızca olumlu bir toplantı yapıldı diye otomatik satın alma beklentisi oluşturmayın. Böylece takip, varsayılan bir satış aşamasına değil, açıkça konuşulmuş bir işe dayanır.
Ölçülebilir bir pilot, büyük bir teknoloji sözü vermek zorunda değildir. Sınırı belli bir işin nasıl değerlendirileceğini gösterebilmelidir. Başlangıç koşulunu, teslimi ve kabul sorumlusunu birlikte netleştirmek; hem üretici müşterinin kararını kolaylaştırır hem de sizin teklifinizin neyi üstlendiğini anlaşılır kılar.
Sonraki adım için teklif hazırlayacaksanız pilotta oluşan bilgiyi doğrudan kullanın. Hangi çıktı kabul edildi, hangi bölüm ek çalışma gerektiriyor ve hangi koşul müşteri tarafından sağlanacak? Bu üç sorunun cevabı kapsamı somutlaştırır. İlk pilotun sınırlı sonucu, bütün üretim hattına ilişkin geniş bir performans vaadine dönüşmemeli. Fiyat ve süre konuşulurken de hangi işin dahil olduğu, hangi teknik incelemenin başka bir rol tarafından yapılacağı anlaşılır kalmalıdır.
Tek Bursa vakasında bildirilen toplam duruş süresi
Tablo 4’teki iki altı aylık dönem: farklı takvim aralıkları, aynı aylara ait eşleştirilmiş deney değil. Tek vaka verisi başka üretici için sonuç garantisi veya satış etkisi sağlamaz.
duruş dakikası / altı aylık dönem · 2021-12Tablo 4 Total Downtime (min) satırındaki 1133 ve 141 ham toplamları alındı. Bölüm 4 karşılaştırma dönemlerini Eylül 2020–Şubat 2021 ve Temmuz–Aralık 2021 olarak veriyor. Farklı takvim ayları ve tek fabrika öncesi/sonrası tasarımı, bütün farkın tek sebebini soyutlamaz. İş yükü veya koşulların aynı olduğunu bağımsız doğrulamadık. Yeni yüzde, maliyet tasarrufu, istihdam veya ücret etkisi türetilmedi; makaledeki başka çalışma süresi ölçüsü ve 6.01% bu grafiğe alınmadı. Tarih son karşılaştırma döneminin ayıdır, yayın tarihi 2022’dir.
Kaynaklar: MDPI, Sensors
Verileri ve kaynakları göster
| Gösterge | Değer | Kaynak |
|---|---|---|
| Eylül 2020–Şubat 2021 | 1.133 duruş dakikası / altı aylık dönem | MDPI, Sensors: A Digital Twin Case Study on Automotive Production Line |
| Temmuz–Aralık 2021 | 141 duruş dakikası / altı aylık dönem | MDPI, Sensors: A Digital Twin Case Study on Automotive Production Line |
Kaynaklar ve referanslar
- A Digital Twin Case Study on Automotive Production LineMDPI, Sensors · TR
Yayın tarihi · Erişim tarihi
- Proje Öneri Bilgileri Formu Hazırlama Kılavuzu, Çağrılı 1501/1507, Ocak 2022TÜBİTAK TEYDEB · TR
Erişim tarihi
- 1507 Proje Sonuç Raporu AGY351TÜBİTAK TEYDEB · TR
Erişim tarihi
Erişim tarihi
- TÜBİTAK UME Hizmet SüreciTÜBİTAK UME · TR
Erişim tarihi
- TSE Kalibrasyon Laboratuvarları Başvuru ve Hizmet Şartları, revizyon 10.07.2023Türk Standardları Enstitüsü · TR
Erişim tarihi